Czy od ugody frankowej trzeba zapłacić podatek?

Tak — podatek od ugody frankowej jest realnym ryzykiem, o którym bank zazwyczaj milczy. Zwolnienie podatkowe (rozporządzenie MF) obejmuje wyłącznie umorzenie kredytu CHF zaciągniętego na jedną własną inwestycję mieszkaniową; kredyty z częścią remontową, garażem, drugą nieruchomością lub po refinansowaniu mogą oznaczać PIT liczony według stawki nawet 32% od umorzonych kwot. W sprawie omawianej przez ekspertów ŻBK ryzyko podatkowe ugody przy kredycie 5 mln zł wyniosło 1,5 mln zł, podczas gdy wyrok Sądu dał 2,6 mln zł odsetek ustawowych — w całości wolnych od podatku. Różnica: ponad 4 mln zł na korzyść drogi sądowej.

Bank dzwoni z propozycją ugody. Pomija Twojego prawnika. Oferuje spokój i koniec batalii sądowej. Nie mówi Ci, że urząd skarbowy może wystawić Ci rachunek na 1,5 miliona złotych.

Liczba ugód frankowych zawieranych z bankami systematycznie rośnie. Coraz częściej banki kontaktują się z Klientami bezpośrednio — telefonicznie lub mailowo — z pominięciem ich pełnomocników. Kuszą perspektywą szybkiego zakończenia sporu i przewidywalnym wynikiem finansowym. Za pozornie prostym dokumentem kryje się jednak ryzyko, o którym bank zazwyczaj nie informuje: zobowiązanie podatkowe, które może pochłonąć znaczną część korzyści finansowych wynikających z ugody.

Adwokat Marta Chęcińska i adwokat Wiktor Budzewski z kancelarii Życie Bez Kredytu omówili ten problem szczegółowo podczas webinaru. Ich przekaz jest jednoznaczny: zanim podpiszesz ugodę, musisz rozumieć jej konsekwencje — zarówno prawne, jak i podatkowe.

Ugody frankowe 2026 — rosnąca fala i rosnące ryzyko podatkowe

Dla wielu kredytobiorców ugoda to kusząca alternatywa dla wieloletniego procesu sądowego — szybciej, bez stresu, z pewnym wynikiem.

Jednocześnie wyroki TSUE systematycznie osłabiały pozycję negocjacyjną banków. Po serii niekorzystnych dla sektora rozstrzygnięć — w tym przełomowym wyroku TSUE z 2 lipca 2026 r. w sprawach połączonych C-261/25 i C-262/25, przesądzającym, że roszczenia banków o zwrot kapitału przedawniają się w terminie 3 lat liczonym od pierwszego zakwestionowania umowy przez konsumenta — instytucje finansowe stały się znacznie bardziej skłonne do ustępstw i zaczęły oferować warunki, które jeszcze kilka lat temu byłyby trudne do wynegocjowania.

„Wyroki TSUE znacząco osłabiły pozycję negocjacyjną banków, czyniąc je bardziej skłonnymi do ustępstw. Realne ryzyko przedawnienia kapitału i utraty odsetek zmusiło je do zmiany strategii.” adw. Wiktor Budzewski  ·  Ekspert ŻBK

Problem polega na tym, że ugoda z bankiem — nawet finansowo korzystna — może okazać się kosztowna w wymiarze podatkowym. I to ryzyko jest często przemilczane.

Zwolnienie podatkowe CHF — kiedy ugoda jest zwolniona z podatku, a kiedy nie

W polskim prawie podatkowym istnieje zwolnienie od podatku dochodowego dla osób fizycznych, które zawarły ugodę frankową. Brzmi dobrze. Ale to zwolnienie ma bardzo wąski zakres — przy jednoczesnym spełnieniu dodatkowych warunków ustawowych dotyczących m.in. daty zaciągnięcia zobowiązania i przeznaczenia nieruchomości — i niewielu kredytobiorców spełnia go w całości.

Zwolnienie dotyczy wyłącznie umorzenia wierzytelności z tytułu kredytu zaciągniętego na sfinansowanie jednej inwestycji mieszkaniowej. Oznacza to konkretnie: zakup lub budowę jednego własnego mieszkania bądź domu jednorodzinnego, na własne potrzeby mieszkaniowe.

Co nie kwalifikuje się do zwolnienia podatkowego CHF?

• Kredyty zaciągnięte częściowo na remont — jeżeli część środków była przeznaczona na remont, a nie na zakup lub budowę

• Garaże i miejsca parkingowe — traktowane jako odrębne inwestycje

• Drugie nieruchomości — nawet jeżeli były kupione na wynajem jako forma zabezpieczenia emerytury

• Budynki gospodarcze i inne obiekty niemieszkalne

• Kredyty częściowo zrefinansowane lub przewalutowane

W każdym z tych przypadków fiskus może uznać umorzone świadczenie za przychód podlegający opodatkowaniu. W sprawach frankowych, gdzie umarzane kwoty sięgają setek tysięcy złotych, podatek od ugody frankowej jest naliczany według stawki 32 procent.

Dwa źródła ryzyka podatkowego w ugodzie — o których bank Ci nie powie

Mecenas Marta Chęcińska zwróciła uwagę na dwa odrębne źródła ryzyka podatkowego w typowej ugodzie frankowej. Oba mogą działać jednocześnie i kumulować się.

Pierwsze ryzyko: umorzenie salda kredytu frankowego

Jeżeli bank umarza część Twojego długu — czyli zwalnia Cię z obowiązku spłaty pewnej sumy — fiskus może to uznać za przychód. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy kredyt nie spełnia warunków do zwolnienia podatkowego (patrz wyżej).

Drugie ryzyko: zapis o zwolnieniu z długu z tytułu odsetek

Ugody bardzo często zawierają klauzulę, w której bank zwalnia konsumenta z obowiązku zapłaty odsetek — zarówno umownych, jak i ustawowych. Taki zapis, pozornie korzystny, może zostać zakwalifikowany przez organ podatkowy jako przychód z innych źródeł w rozumieniu art. 20 ust. 1 ustawy o PIT i podlegać opodatkowaniu.

„Interpretacje podatkowe posiadane przez bank chronią wyłącznie bank — nie konsumenta. Kredytobiorca musi zadbać o własną ochronę podatkową samodzielnie, albo z pomocą doradcy. Bank nie ma obowiązku Cię o tym informować.” adw. Marta Chęcińska  ·  Ekspert ŻBK

Bank może dysponować interpretacją indywidualną wydaną przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, potwierdzającą, że ugoda nie powoduje po jego stronie żadnych konsekwencji podatkowych. Ta interpretacja dotyczy wyłącznie banku. Ciebie nie chroni w żaden sposób.

Studium przypadku: kredyt na 5 milionów złotych — ugoda kontra wyrok Sądu

Ryzyko podatkowe staje się bardzo konkretne, gdy zobaczymy je na liczbach. Mecenas Budzewski przytoczył podczas webinaru przykład, który pokazuje skalę problemu.

PRZYPADEK RZECZYWISTY — KREDYT 5 000 000 ZŁ

Kredytobiorca z kredytem frankowym o wartości 5 milionów złotych stanął przed wyborem: ugoda z bankiem lub droga sądowa.

Wariant 1: ugoda z bankiem. Bank zaproponował ugodę, w ramach której umarzał część salda i zwalniał z długu odsetkowego. Na pierwszy rzut oka — atrakcyjne rozwiązanie. Ryzyko podatkowe: 1 500 000 zł. Tyle kredytobiorca mógł być zobowiązany zapłacić urzędowi skarbowemu z tytułu podatku dochodowego od umorzonych kwot.

Wariant 2: wyrok sądowy. Ten sam kredytobiorca zdecydował się na drogę sądową. Sąd unieważnił umowę i zasądził zwrot wszystkich nadpłaconych kwot. Dodatkowo — 2 600 000 zł odsetek ustawowych za opóźnienie. Odsetki zasądzone wyrokiem sądowym są wolne od podatku dochodowego. W całości.

„Odsetki zasądzone wyrokiem sądowym są wolne od podatku. To zasadnicza różnica w porównaniu do świadczeń wynikających z ugody, które mogą podlegać opodatkowaniu nawet stawką 32 procent. W tym konkretnym przypadku różnica między ugodą a wyrokiem wyniosła ponad 4 miliony złotych.” adw. Wiktor Budzewski  ·  Ekspert ŻBK

Cztery miliony złotych różnicy w jednej sprawie. W tej konkretnej sprawie wybór ścieżki procesowej zamiast ugody przyniósł kredytobiorcy o ponad 4 miliony złotych więcej — i żadnych zobowiązań wobec fiskusa.

Telefon z banku z pominięciem prawnika — dlaczego to sygnał ostrzegawczy

Eksperci ŻBK zwrócili uwagę na rosnącą praktykę banków, która powinna zapalić u każdego kredytobiorcy czerwoną lampkę: bezpośredni kontakt z Klientem z pominięciem jego pełnomocnika prawnego.

Jeżeli masz prawnika i bank dzwoni do Ciebie — nie do niego — z propozycją ugody, nie jest to przypadek. Rozmowa z pełnomocnikiem jest dla banku znacznie trudniejsza: prawnik zapyta o kwestie podatkowe, porówna ugodę z realistycznym wyrokiem sądowym i przeanalizuje każdy zapis klauzuli.

Pracownik banku dzwoniący bezpośrednio do Klienta zrobi to, do czego jest szkolony: skupi się na pozytywach ugody, skróci perspektywę czasową, wywoła poczucie pilności.

Banki często sugerują, że oferta jest ograniczona czasowo, że takie warunki są dostępne tylko teraz, że dyrektor wyjątkowo zatwierdził tę propozycję. To techniki sprzedażowe, nie informacje prawne.

„Pośpiech przy negocjacjach ugody bezpośrednio z pracownikami banku jest bardzo ryzykowny. Każda propozycja ugody powinna być skonsultowana z prawnikiem przed podjęciem jakiejkolwiek decyzji — bez wyjątków.” adw. Marta Chęcińska  ·  Ekspert ŻBK

Przed podpisaniem ugody z bankiem — lista kontrolna

Zanim zdecydujesz się na ugodę z bankiem, upewnij się, że masz odpowiedzi na następujące pytania:

• Na co dokładnie był przeznaczony kredyt? Czy spełnia warunki ustawowego zwolnienia podatkowego?

• Jakie dokładnie kwoty bank umarza i z jakiego tytułu (saldo kapitałowe, odsetki, inne)?

• Czy ugoda zawiera klauzulę o zwolnieniu z długu z tytułu odsetek?

• Czy masz indywidualną interpretację podatkową — nie od banku, ale wydaną dla Ciebie?

• Jaka jest realistyczna wartość wyroku sądowego w Twojej sprawie, łącznie z odsetkami?

• Ile wynosi ryzyko podatkowe w przypadku podpisania ugody — w złotówkach, nie w procentach?

• Czy bank kontaktuje się z Tobą bezpośrednio, z pominięciem Twojego pełnomocnika?

Jeżeli nie znasz odpowiedzi na którekolwiek z tych pytań — nie podpisuj. Każda odpowiedź może zmienić rachunek ekonomiczny ugody o setki tysięcy złotych.

Wyrok zamiast ugody frankowej — kiedy to się bardziej opłaca

Nie każda ugoda jest złą decyzją. Są sytuacje, w których ugoda frankowa jest rozwiązaniem racjonalnym — na przykład gdy sprawa jest skomplikowana procesowo, gdy kredytobiorca potrzebuje szybkiego zakończenia sporu z powodów życiowych lub gdy ryzyko podatkowe jest minimalne ze względu na charakter kredytu.

Wyroki sądowe w sprawach frankowych coraz częściej nie tylko unieważniają umowę, ale zasądzają na rzecz kredytobiorcy odsetki ustawowe za wieloletnie opóźnienie banku. Te odsetki są wolne od podatku i mogą być bardzo wysokie.

W sprawie przytoczonej przez mecenasa Budzewskiego różnica między wynikiem ugody a wynikiem wyroku sądowego wyniosła ponad 4 miliony złotych. W każdej sprawie ta liczba będzie inna. We wszystkich przypadkach warto ją poznać przed podpisaniem czegokolwiek.

Zanim podpiszesz ugodę, musisz znać odpowiedź na jedno pytanie: ile jesteś w stanie uzyskać wyrokiem — łącznie z odsetkami, łącznie z podatkiem, łącznie z kosztami procesu. Tylko wtedy możesz podjąć świadomą decyzję.” adw. Wiktor Budzewski  ·  Ekspert ŻBK

Podsumowanie — co zapamiętać

• Zwolnienie podatkowe od ugody frankowej ma wąski zakres — nie obejmuje automatycznie każdego kredytu.

• Interpretacje podatkowe banku chronią wyłącznie bank — nie Ciebie.

• Umorzenie odsetek w ugodzie może być opodatkowane — nawet jeżeli umorzenie salda jest zwolnione.

• Odsetki zasądzone wyrokiem sądowym są wolne od podatku — w całości.

• Telefon z banku z pominięciem prawnika to sygnał ostrzegawczy, nie dowód na dobrą wiarę.

• Każdą propozycję ugody skonsultuj z prawnikiem i doradcą podatkowym — przed podpisaniem, nie po.

FAQ — najczęściej zadawane pytania

Czy ugoda frankowa jest zwolniona z podatku?

Nie każda — zwolnienie podatkowe obejmuje wyłącznie umorzenie kredytu CHF zaciągniętego na jedną własną inwestycję mieszkaniową. Kredyty z częścią remontową, garażem, drugą nieruchomością na wynajem lub kredyty refinansowane nie kwalifikują się do zwolnienia, a fiskus może uznać umorzone kwoty za przychód podlegający opodatkowaniu.

Ile podatku zapłacę od ugody z bankiem?

Podatek od ugody frankowej może wynieść nawet 32% umorzonych kwot. W sprawie omawianej przez ekspertów ŻBK ryzyko podatkowe ugody przy kredycie 5 mln zł wyniosło 1,5 mln zł. Dokładna kwota zależy od tego, co bank umarza (saldo, odsetki) i czy kredyt spełnia warunki zwolnienia — dlatego przed podpisaniem należy przeliczyć ryzyko w złotówkach.

Czy odsetki zasądzone wyrokiem sądowym są opodatkowane?

Nie — odsetki ustawowe za opóźnienie zasądzone wyrokiem Sądu są w całości wolne od podatku dochodowego. To zasadnicza przewaga drogi sądowej nad ugodą: w przykładzie z webinaru ŻBK wyrok dał 2,6 mln zł nieopodatkowanych odsetek, a różnica względem ugody przekroczyła 4 mln zł.

Czy interpretacja podatkowa banku chroni kredytobiorcę?

Nie — interpretacja indywidualna wydana dla banku przez Dyrektora KIS chroni wyłącznie bank. Kredytobiorca, który chce mieć pewność co do skutków podatkowych ugody, musi wystąpić o własną interpretację indywidualną lub skonsultować ugodę z doradcą podatkowym przed jej podpisaniem.