Historia, która powtarza się na naszych oczach

Wyobraźmy sobie kredytobiorcę – nazwijmy go pan Marek – który w 2021 roku zaciągnął kredyt hipoteczny w złotówkach. Rata: 2 400 zł. Doradca w banku zapewniał, że „stopy są rekordowo niskie i nic nie wskazuje na ich wzrost”. Nikt nie pokazał panu Markowi symulacji raty przy WIBOR na poziomie 7%. Nikt nie wyjaśnił, czym właściwie jest ten wskaźnik, kto go ustala i na podstawie jakich danych. Dwa lata później rata pana Marka wynosiła 4 300 zł. Gdy poprosił bank o wyjaśnienie mechanizmu, otrzymał odpowiedź, którą znamy z tysięcy spraw frankowych: ogólnik, odesłanie do regulaminu i zapewnienie, że wszystko jest zgodne z prawem.

Problem w tym, że sądy zaczynają mieć na ten temat inne zdanie. I nie są to już pojedyncze, egzotyczne rozstrzygnięcia – to trzynaście wyroków z różnych ośrodków w całej Polsce, w tym trzy prawomocne.

13 wyroków, które powinien znać każdy złotówkowicz

Oto najistotniejsze wyroki „wiborowe” z ostatnich miesięcy, które przeanalizowaliśmy w ŻBK:

• prawomocny wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku, I Wydział Cywilny, z 22 grudnia 2023 r., sygn. I ACa 1161/22

• nieprawomocny wyrok Sądu Okręgowego w Suwałkach, I Wydział Cywilny, z 21 sierpnia 2024 r., sygn. I C 217/24

• nieprawomocny wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie, VI Wydział Cywilny, z 6 września 2024 r., sygn. VI C 825/24

• nieprawomocny wyrok Sądu Okręgowego w Suwałkach, I Wydział Cywilny, z 22 stycznia 2025 r., sygn. I C 332/24

• prawomocny wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie, XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy i Zamówień Publicznych, z 14 marca 2025 r., sygn. XXIII Ga 763/24

• nieprawomocny wyrok Sądu Rejonowego w Grodzisku Mazowieckim, I Wydział Cywilny, z 10 kwietnia 2025 r., sygn. I C 529/24

• nieprawomocny wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie, I Wydział Cywilny, z 14 sierpnia 2025 r., sygn. I C 397/22

• nieprawomocny wyrok Sądu Okręgowego w Olsztynie, I Wydział Cywilny, z 18 sierpnia 2025 r., wraz z wyrokiem uzupełniającym z 13 października 2025 r., sygn. I C 207/25

• nieprawomocny wyrok Sądu Okręgowego w Suwałkach, I Wydział Cywilny, z 23 października 2025 r., sygn. I C 600/23

• nieprawomocny wyrok Sądu Okręgowego w Rybniku, I Wydział Cywilny, z 27 listopada 2025 r., sygn. I C 1290/23

• nieprawomocny wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie, I Wydział Cywilny, z 16 lutego 2026 r., sygn. I C 4293/23

• nieprawomocny wyrok Sądu Okręgowego w Suwałkach, I Wydział Cywilny, z 30 marca 2026 r., sygn. I C 1046/25

• prawomocny wyrok Sądu Okręgowego w Poznaniu, X Wydział Gospodarczy, z 9 kwietnia 2026 r., sygn. X Ga 37/25

Zwróćmy uwagę na geografię i chronologię tej listy. Białystok, Warszawa, Suwałki, Szczecin, Olsztyn, Rybnik, Grodzisk Mazowiecki, Poznań – to nie jest jeden „odważny” sąd, lecz ogólnopolski trend, który wyraźnie przyspiesza. W 2023 roku mieliśmy jeden taki wyrok. W 2025 roku – już sześć. W samym pierwszym kwartale 2026 roku zapadły kolejne trzy, w tym prawomocny wyrok poznański z kwietnia.

Co łączy te rozstrzygnięcia? Dwa grzechy główne banków

Kiedy czyta się uzasadnienia tych wyroków jedno po drugim, powtarzają się dwa motywy – te same, które dekadę temu pogrążyły banki w sprawach frankowych. Po pierwsze: brak transparentności zasad oprocentowania i zmian WIBOR. Sądy dostrzegają, że postanowienia umowne dotyczące zmiennego oprocentowania były formułowane w sposób, który nie pozwalał konsumentowi zrozumieć, jak naprawdę działa mechanizm kształtujący jego ratę – a to prowadzi do uznania takich zapisów za nieważne bądź bezskuteczne wobec kredytobiorcy.

Po drugie: brak rzetelnego poinformowania kredytobiorcy o mechanizmie wskaźnika i o realnym ryzyku zmiennej stopy. Bank – jako profesjonalista i silniejsza strona umowy – ma obowiązek przedstawić konsumentowi jasną, pełną i niewprowadzającą w błąd informację o tym, jak zmiana stóp procentowych przełoży się na wysokość raty i całkowity koszt kredytu. Podpisanie blankietowego oświadczenia „jestem świadomy ryzyka” tego obowiązku nie zastępuje. Sądy w przywołanych sprawach mówią to wprost.

Brzmi znajomo? Powinno. To dokładnie ta sama konstrukcja prawna – art. 385¹ Kodeksu cywilnego i dyrektywa 93/13 – na której zbudowaliśmy ponad 1400 wygranych spraw frankowych. Zmienia się wskaźnik, nie zmienia się niedbalstwo banków przy konstruowaniu i oferowaniu umów.

Lawina ruszyła: pozwy o WIBOR rosną w tempie ponad 100% rok do roku

Za wyrokami idą liczby – i to liczby, które sektor bankowy wolałby przemilczeć. Dane z 47 sądów okręgowych nie pozostawiają wątpliwości: w 2025 roku wpłynęło do nich około 1800 spraw dotyczących roszczeń z umów kredytowych ze zmiennym oprocentowaniem opartym na WIBOR (symbol 049zł), wobec około 870 rok wcześniej. To wzrost o 105,2% rok do roku. Jeszcze szybciej – o ponad 165% r/r – rośnie liczba spraw załatwianych: z ok. 150 w 2024 roku do ok. 400 w 2025 roku. Sądy przestały te pozwy jedynie rejestrować i zaczęły je realnie rozpoznawać.

• Wpływ nowych spraw do sądów okręgowych: ok. 870 (2024) → ok. 1800 (2025), czyli +105,2% r/r

• Sprawy załatwione w sądach okręgowych: ok. 150 (2024) → ok. 400 (2025), czyli +165% r/r

• Najwięcej pozwów w SO w Warszawie – 365 (ponad 20% wszystkich w kraju), na drugim miejscu Poznań – 228

• Raporty roczne pięciu największych banków: na koniec 2025 r. toczyło się przeciwko nim 1686 pozwów WIBOR-owych, +84% r/r; rekordzistą jest PKO BP – 737 pozwów i wzrost o 112% r/r, dalej ING (304), mBank (274), Bank Millennium (242) i BNP Paribas (130, +100% r/r)

Ta dynamika przypomina mi wczesną fazę fali frankowej – i nie jestem w tej ocenie odosobniony. Ekonomiści komentujący te dane mówią wprost, że spór o WIBOR przestał być niszową ciekawostką i stał się trendem na wzór spraw frankowych. Co znamienne, banki w raportach okresowych coraz częściej w ogóle nie ujawniają liczby spraw WIBOR-owych – dokładnie tak samo, jak przez lata bagatelizowały skalę problemu frankowego. Pełną, na bieżąco aktualizowaną bazę naszych analiz wiborowych znajdą Państwo na zyciebezkredytu.pl w sekcji WIBOR.

A co z wyrokiem TSUE C-471/24? Banki ogłosiły zwycięstwo zbyt wcześnie

W lutym 2026 roku sektor bankowy triumfował: Trybunał Sprawiedliwości UE w sprawie C-471/24 orzekł, że sądy krajowe nie mogą badać metodologii ustalania samego wskaźnika WIBOR, bo ta podlega unijnemu rozporządzeniu BMR i nadzorowi właściwych organów. Prezes ZBP mówił o „wielkim dniu dla polskiego sektora bankowego”. Tylko że – jak zwykle – diabeł tkwi w szczegółach, a szczegóły są dla banków znacznie mniej wygodne.

Trybunał w tym samym wyroku przesądził bowiem rzecz fundamentalną: klauzula zmiennego oprocentowania oparta na WIBOR podlega kontroli pod kątem abuzywności na gruncie dyrektywy 93/13, jeżeli nie została sformułowana prostym i zrozumiałym językiem. TSUE odrzucił narrację, jakoby regulowany charakter wskaźnika automatycznie wyłączał badanie uczciwości umowy. Kluczowa pozostaje ocena, czy bank wywiązał się z obowiązków informacyjnych – w tym standardów wynikających z dyrektywy 2014/17 o kredycie hipotecznym. Innymi słowy: spór o WIBOR nigdy nie był procesem „przeciwko wskaźnikowi”. To proces o rzetelność banku. I dokładnie na tym polu banki przegrywają sprawy z naszej listy.

Co te wyroki oznaczają w praktyce dla Twojego portfela?

Konsekwencje uznania klauzul oprocentowania za niedozwolone mogą przybrać dwie postaci. Pierwsza to tzw. „odwiborowanie” – usunięcie WIBOR z umowy i pozostawienie oprocentowania na poziomie samej marży banku. Przy kredycie na 500 000 zł zaciągniętym na 30 lat oznacza to spadek raty nawet o 40–50% oraz zwrot nadpłaconych odsetek za lata wstecz. Druga, dalej idąca, to nieważność całej umowy i rozliczenie stron jak przy kredytach frankowych. O tym, który skutek znajdzie zastosowanie, decyduje sąd na tle konkretnej umowy – i właśnie dlatego indywidualna analiza dokumentacji kredytowej jest absolutnie kluczowa.

Podkreślam uczciwie to, co zawsze powtarzam naszym Klientom: sprawy wiborowe są dziś tam, gdzie sprawy frankowe były w latach 2016–2017. Linia orzecznicza dopiero się kształtuje, większość wyroków jest nieprawomocna, a banki będą walczyć o każdą sprawę. Ale kierunek jest jednoznaczny – i kto przygotuje swoją sprawę solidnie, z pełną dokumentacją procesu ofertowego, symulacjami i analizą ekonomiczno-prawną, ten stawia się w pozycji, w której frankowicze są dzisiaj: wygranej.

Zrób pierwszy krok – zanim zrobi go bank

Jeśli spłacasz kredyt złotówkowy oparty o WIBOR i Twoja rata wzrosła o kilkadziesiąt procent, nie musisz biernie czekać na kolejne decyzje RPP. Prześlij nam swoją umowę kredytową do bezpłatnej analizy. Nasz Departament WIBOR zweryfikuje, czy Twoja umowa zawiera klauzule, które sądy w przywołanych wyrokach uznały za wadliwe, oraz czy bank dopełnił wobec Ciebie obowiązków informacyjnych. Doświadczenie 1400 wygranych spraw i dziewięciu postępowań przed TSUE procentuje – dosłownie.

Autor: Kamil Chwiedosik, Życie Bez Kredytu | Ekspert ds. ochrony praw konsumentów