|
Nie możesz przeczytać? Skorzystaj z odtwarzacza i posłuchaj!
Getting your Trinity Audio player ready...
|
Niezawisłość sądów to nie dowolność. Frankowicze mają prawo do wyroku zgodnego z prawem
Niezawisłość sędziowska jest fundamentem państwa prawa, ale jej granice nie są nieograniczone. Nie oznacza ona możliwości pomijania norm prawnych ani tworzenia własnej wizji prawa, gdy istnieją wiążące orzeczenia. W sprawach frankowych kluczowe znaczenie mają wyroki TSUE, które – zgodnie z art. 91 Konstytucji RP – mają pierwszeństwo nad przepisami krajowymi, a tym bardziej nad indywidualnymi interpretacjami sędziego.
Warto przypomnieć podstawowe zasady, które sędziowie muszą stosować:
Dyrektywa 93/13/EWG – stanowi, że nieuczciwe warunki umowne nie wiążą konsumenta.
Wyrok TSUE C-260/18 (Dziubak) – umowa z klauzulami abuzywnymi może zostać uznana za nieważną w całości.
Wyrok TSUE C-520/21 – bank nie ma prawa żądać wynagrodzenia za korzystanie z kapitału.
Wyrok TSUE C-140/22 – konsument może żądać odsetek od dnia wezwania do zapłaty.
Unieważnienie kredytu we frankach nie jest „nagrodą”, lecz konsekwencją stwierdzenia, że umowa była wadliwa od momentu jej podpisania. To dlatego sędzia ma obowiązek rozważyć nieważność umowy w pierwszej kolejności – dopiero na wyraźny wniosek kredytobiorcy może odejść od takiego rozwiązania. Frankowicze nie bez powodu oczekują, że ten obowiązek będzie przestrzegany.
Delikt dyscyplinarny – kiedy sędzia przekracza swoje kompetencje? Konkrety i przepisy
Podstawą odpowiedzialności sędziów są przepisy ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych. Kluczowy jest:
Art. 107 §1 u.s.p.
Przewinieniem dyscyplinarnym sędziego jest oczywista i rażąca obraza przepisów prawa.
Naruszenie prawa unijnego, w tym niewykonanie wiążącego wyroku TSUE, jest właśnie takim przewinieniem. To nie kwestia interpretacji – to lekceważenie norm, które:
obowiązują bezpośrednio,
są nadrzędne wobec prawa krajowego,
wiążą każdy sąd w Polsce, niezależnie od tego, czy orzeczenie zapadło w sprawie danej osoby.
Sędzia dopuszcza się deliktu dyscyplinarnego m.in. gdy:
wiedząc o obowiązującym orzecznictwie TSUE/SN – wydaje wyrok sprzeczny z tym orzecznictwem,
powtarza ten schemat w kolejnych sprawach,
ignoruje fakt, że jego wyroki są regularnie uchylane przez sąd odwoławczy,
w uzasadnieniach nie odnosi się do prawa UE lub robi to w sposób pozorny.
W takich przypadkach rzecznik dyscyplinarny może wszcząć postępowanie niezależnie od liczby skarg.
Frankowicze – najczęstsze przykłady błędnych wyroków i naruszeń prawa
Choć wydaje się to niewiarygodne, w sprawach frankowych wciąż pojawiają się wyroki rażąco sprzeczne z prawem unijnym. Najczęstsze naruszenia to:
Pomijanie dyrektywy 93/13 i tolerowanie klauzul abuzywnych.
uznawanie, że klauzula indeksacyjna może działać po „naprawieniu” przez sąd,
twierdzenie, że konsument musiał przewidzieć ryzyko kursowe (TSUE wyklucza taką argumentację).
Stosowanie teorii salda, polegającej na kompensowaniu świadczeń stron wbrew utrwalonej linii orzeczniczej opartej na teorii dwóch kondykcji.
Odmowa wypłaty odsetek. Wbrew orzeczeniu TSUE C-140/22 niektórzy sędziowie:
ograniczają odsetki,
naliczają je dopiero od wyroku.
Takie wyroki wydawane przez sądy naruszają art. 91 Konstytucji RP, dyrektywę 93/13, orzeczenia TSUE, a więc podstawowe zasady prawa.
Sankcje dla sędziów, którzy wydają wątpliwe wyroki w sprawach frankowych
Ustawa przewiduje szereg sankcji, które mogą zostać nałożone na sędziego rażąco naruszającego prawo, w tym ignorującego TSUE. Najłagodniejsze z nich to upomnienie i nagana, lecz katalog obejmuje także przeniesienie do innego sądu czy zawieszenie w czynnościach. Frankowicze, którzy oczekują unieważnienia kredytu we frankach, powinni mieć świadomość, że takie sankcje nie są teoretyczne. Przewidziano również możliwość usunięcia sędziego z funkcji kierowniczych, co bywa stosowane w przypadku powtarzalnych naruszeń. Kluczowe jest to, że odpowiedzialność dyscyplinarna chroni prawidłowe funkcjonowanie sądów, nie zaś interes indywidualnych stron postępowania.
Najcięższą karą, jaką przewiduje ustawa, jest usunięcie sędziego z urzędu. Taki finał, choć może rzadki, jest realny w sytuacji, gdy sędzia wyraźnie i uporczywie pomija orzecznictwo TSUE oraz SN. Frankowicze mają pełne prawo wymagać, by ich sprawy były prowadzone z poszanowaniem prawa unijnego, zwłaszcza że unieważnienie kredytu we frankach wymaga precyzyjnego stosowania norm. Jeśli sędzia konsekwentnie odmawia zastosowania tych norm, naraża się na zarzut poważnego naruszenia obowiązków służbowych. Takie postawy nie mieszczą się w granicach niezawisłości, lecz stanowią ich wypaczenie.
Co mogą zrobić frankowicze? Konkretne narzędzia prawne
Frankowicze i eurowicze, którzy spotkali się z wyrokiem sprzecznym z prawem unijnym, nie są pozbawieni możliwości reakcji. Najbardziej bezpośrednim środkiem jest apelacja, bo to właśnie sądy drugiej instancji najczęściej korygują błędne rozstrzygnięcia pierwszej instancji. W apelacji można wskazać naruszenia dyrektywy 93/13, pominięcie wyroków TSUE (np. C-260/18, C-520/21, C-140/22), czy zastosowanie teorii salda zamiast teorii dwóch kondykcji. W sytuacjach, gdy do naruszenia prawa doszło już w drugiej instancji, możliwe jest także wniesienie skargi kasacyjnej, która pozwala Sądowi Najwyższemu ponownie ocenić sprawę i skorygować uchybienia o fundamentalnym znaczeniu.
Jeśli jednak problem dotyczy nie tylko treści wyroku, lecz również sposobu działania sędziego, kredytobiorca może złożyć skargę do Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów. Wystarczy wskazać sygnaturę sprawy, treść wyroku oraz opis naruszeń prawa unijnego, zwłaszcza w kontekście obowiązku stosowania dyrektywy 93/13 i orzeczeń TSUE. W uzasadnieniu warto podkreślić, że sędzia pominął wiążące orzecznictwo lub że podobne uchybienia pojawiały się w innych prowadzonych przez niego sprawach. Nie jest to atak na wymiar sprawiedliwości — to korzystanie z prawa do kontroli zgodności orzekania z obowiązującymi normami.
Dodatkowo, gdy zachowanie sędziego wydaje się powtarzalne lub budzi wątpliwości co do prawidłowości pracy wydziału, kredytobiorca może skierować zawiadomienie do przewodniczącego wydziału lub prezesa sądu. To działanie prewencyjne, którego celem jest zwrócenie uwagi kierownictwa sądu na praktyki mogące prowadzić do dalszych nieprawidłowości. Wszystkie te środki tworzą spójny system, który pozwala odzyskać kontrolę nad sprawą i domagać się procesu zgodnego z prawem europejskim.
Frankowicze w ŻBK mają realną ochronę – standard ŻBK Protect
Społeczność Życie Bez Kredytu od lat rozwija praktykę, która chroni kredytobiorców przed potencjalnymi błędami wymiaru sprawiedliwości. To właśnie dlatego ŻBK Protect jest dzisiaj jednym z najbardziej kompleksowych systemów wsparcia prawnego w Polsce.
Dlaczego frankowicze wybierają ŻBK?
Każda sprawa prowadzona jest do samego końca, niezależnie od tego, czy pojawi się błędny wyrok pierwszej instancji
Apelacja jest standardem, a nie usługą, za którą trzeba dodatkowo zapłacić
Skarga kasacyjna jest przygotowywana zawsze, gdy wyrok nie jest zgodny ze standardami unijnego prawa
ŻBK analizuje również ewentualne naruszenia dyscyplinarne sędziów i wspiera klientów w zgłoszeniu ich do właściwych organów
Eksperci ŻBK odwrócili setki spraw, które inne kancelarie uznawały za przegrane
Wiele kancelarii porzuca klientów po niekorzystnym wyroku. ŻBK walczy dalej — aż do pełnego, ostatecznego i prawomocnego unieważnienia kredytu we frankach na zasadzie teorii dwóch kondykcji
Jeśli wyrok w Twojej sprawie odbiega od orzecznictwa TSUE, jeśli Twoja kancelaria mówi „tego nie da się wygrać”, zgłoś się do ŻBK. Nasi Eksperci przeanalizują sprawę od początku i zaproponują plan działań prowadzący do odzyskania pieniędzy i sprawiedliwości.
Podsumowanie
Frankowicze uzyskali już bardzo korzystne dla nich orzecznictwo w TSUE i SN, ale wciąż zdarzają się wyroki rażąco sprzeczne z prawem unijnym, co rodzi pytania o granice niezawisłości sędziowskiej
Ignorowanie dyrektywy 93/13 oraz kluczowych wyroków TSUE, takich jak C-520/21 czy C-140/22, może stanowić delikt dyscyplinarny i prowadzić nawet do usunięcia sędziego z urzędu
Frankowicze mają konkretne narzędzia prawne, aby reagować na błędne wyroki, w tym apelację, skargę kasacyjną oraz skargę do Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów
Frankowicze korzystający z pomocy ŻBK otrzymują pełną ochronę w ramach ŻBK Protect, obejmującą prowadzenie spraw aż do prawomocnego unieważnienia kredytu na zasadzie teorii dwóch kondykcji wraz z zasądzeniem wszystkich należnych odsetek oraz wsparcie w analizie potencjalnych naruszeń dyscyplinarnych
